ADHD czy hiperczujność ?

Dlaczego wiele osób myli objawy i przez lata nie dostaje właściwej pomocy

W dzisiejszych czasach coraz więcej dorosłych zastanawia się, czy mają ADHD. Słyszą o trudnościach z koncentracją, zapominaniu, gonitwie myśli czy impulsywności i zaczynają odnajdywać te cechy u siebie. Jednak prawda jest bardziej złożona. Często to, co na pierwszy rzut oka wygląda jak ADHD, wcale nie jest zaburzeniem neurorozwojowym – ale efektem wieloletniego życia w napięciu emocjonalnym, w cieniu traumy, przemocy lub chaosu relacyjnego.

To zjawisko nazywamy hiperczujnością, czyli nadmierną aktywacją układu nerwowego, która z czasem wpływa na pamięć, uwagę, emocje, a nawet ciało. Dla wielu osób wychowanych w domach pełnych nieprzewidywalności, napięcia lub emocjonalnego chłodu, stan ciągłego czuwania staje się „normalny” – choć w rzeczywistości ich układ nerwowy działa jak alarm przeciwpożarowy, który nigdy nie został wyłączony.

Hiperczujność (nadmierna czujność emocjonalna, poznawcza, cielesna) i ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) mogą mieć podobne objawy na poziomie zachowania, ale ich źródła i mechanizmy są zupełnie inne.

W tym wpisie pokażę Ci, jak odróżnić ADHD od hiperczujności. Dowiesz się:

• skąd biorą się objawy nadpobudliwości i trudności z koncentracją,
• jaką rolę grają trauma i styl przywiązania w Twoim funkcjonowaniu,
• i kiedy warto szukać diagnozy ADHD, a kiedy – terapii traumy.

Zacznijmy od początku – bo zrozumienie tych różnic może być przełomowe. Nie tylko dla Ciebie, ale też dla Twojego dziecka, partnera czy pacjenta.

🧠 Podsumowanie: ADHD vs hiperczujność

• ADHD to zaburzenie neurorozwojowe, które utrudnia koncentrację, organizację i regulację impulsów.
• Hiperczujność to stan zwiększonego napięcia nerwowego – zazwyczaj skutek traumy, przemocy, chaosu emocjonalnego w dzieciństwie lub chronicznego stresu.
• W ADHD pojawia się chaos, ale często bez lęku. W hiperczujności jest lęk, ale bez przyzwolenia na chaos – osoba stara się kontrolować otoczenie.

🔧 Co może pomóc w odróżnieniu?

• Dokładny wywiad rozwojowy (czy objawy były zawsze, czy pojawiły się po trudnych wydarzeniach?).
• Obserwacja reakcji na relacje – osoby z hiperczujnością częściej „czytają zagrożenie” tam, gdzie go nie ma.
• Reakcja na strukturę – ADHD często się nudzi i nie znosi rutyny, hiperczujność kocha kontrolę i plan.
• Diagnoza różnicowa u specjalisty (psychoterapeuty/psychiatry), najlepiej z doświadczeniem w pracy z traumą i zaburzeniami neurorozwojowymi.

Poniżej pokazuję Ci najważniejsze różnice między nimi: